Ulaşım mı Arsa mı? 150.000 ₺ ile En Doğru Yatırım
150.000 ₺'n varsa ve tek bir alım yapacaksan, arsa ve bina çoğu zaman ulaşım karesinden daha çok kira getirir. Tek ulaşım karesi 45.000 ₺ kira verir; aynı 150.000 ₺ ile Alaçatı'yı alıp iki seviye bina dikersen bölge endeksi 0'dayken kira 84.000 ₺ olur. Aradaki asıl fark risktir: tapunun kirası ve değeri bölge endeksiyle birlikte iner çıkar, ulaşım karesininki hiç değişmez. Ulaşımın gücü de tek karede değil, sette ortaya çıkar: üç kareyi topladığında her biri 170.000 ₺ getirir.
150.000 ₺ ile neler alınır?
Prestij Ulaşım karelerinin üçü de (Jet Terminali, Yat Limanı, Helikopter Pisti) 150.000 ₺ tutar. Aynı bütçeyle bir tapu ya da bir tapu artı bina da alabilirsin. Tapu kirası arsa kirası × bina çarpanı × (1 + 0,15 × endeks) formülüyle hesaplanır ve bine yuvarlanır. Bina çarpanı Villa için 2,2, Rezidans için 3,8'dir; endeks −2 ile +3 arasında gezer.
| Seçenek | Maliyet | Kira, endeks −2 | Kira, endeks 0 | Kira, endeks +3 |
|---|---|---|---|---|
| Tek ulaşım karesi | 150.000 ₺ | 45.000 ₺ | 45.000 ₺ | 45.000 ₺ |
| Kalkan (boş arsa) | 150.000 ₺ | 36.000 ₺ | 52.000 ₺ | 75.000 ₺ |
| Ürgüp + Villa | 100.000 + 50.000 ₺ | 52.000 ₺ | 75.000 ₺ | 108.000 ₺ |
| Alaçatı + Rezidans | 70.000 + 80.000 ₺ | 59.000 ₺ | 84.000 ₺ | 121.000 ₺ |
Hesaplar şöyle: Ürgüp'ün arsa kirası 34.000 ₺, Villa ile 34.000 × 2,2 = 74.800, yuvarlanınca 75.000 ₺. Endeks −2'de çarpan 0,70'tir: 74.800 × 0,70 = 52.360, yuvarlanınca 52.000 ₺. Alaçatı'nın arsa kirası 22.000 ₺, Rezidans ile 22.000 × 3,8 = 83.600; endeks 0'da 84.000 ₺, +3'te 83.600 × 1,45 = 121.220, yuvarlanınca 121.000 ₺.
Tablo iki şey söylüyor. Binalı seçenekler en kötü endekste bile tek ulaşım karesinden fazla kira getirir. Boş arsa ise endekse çok bağlıdır: Kalkan endeks −1'de 44.000 ₺'ye, −2'de 36.000 ₺'ye iner ve ulaşımın gerisine düşer. Kira çarpanlarının ayrıntısı için kira nasıl hesaplanır yazısına bakabilirsin.
Endeks yalnızca kirayı değil, değeri de oynatır
Kazananı net servet belirler ve tapular net servete güncel değerleriyle girer: (fiyat + bina maliyeti) × (1 + 0,10 × endeks). Tablodaki dört seçeneğin hepsi 150.000 ₺'ye mal olur, ama net servetindeki karşılıkları farklı davranır:
- Ulaşım karesi: her zaman 150.000 ₺.
- Tapu seçenekleri: endeks −2'de 120.000 ₺, 0'da 150.000 ₺, +3'te 195.000 ₺.
Ulaşım karesi bu yüzden kasadaki nakde benzer: kaybettirmez, kazandırmaz. Tapu ise bölgenin talihine ortak olmaktır. Ege'ye Yeni Havalimanı kartı Ege İncileri'nin endeksini iki kademe yükseltir, Boğaz'da İmar Krizi kartı Boğaz Hattı'nınkini iki kademe düşürür; bunlar ve her tur sonundaki rastgele yükseliş ile düşüş ulaşım karelerine dokunmaz.
Ulaşım ne zaman öne geçer?
Ulaşım kirası sahip olduğun kare sayısına göre basamak basamak artar ve artış bütün ulaşım karelerine birden yansır.
| Sahip olunan ulaşım | Toplam maliyet | Kare başına kira | Tur başına sezon geliri |
|---|---|---|---|
| 1 | 150.000 ₺ | 45.000 ₺ | 13.500 ₺ |
| 2 | 300.000 ₺ | 100.000 ₺ | 60.000 ₺ |
| 3 | 450.000 ₺ | 170.000 ₺ | 153.000 ₺ |
Sezon geliri, Başlangıç'tan her geçişinde sahip olduğun tapuların o anki kirasının %30'udur; toplam bine yuvarlanır. Üç ulaşım karesi 3 × 170.000 × 0,30 = 153.000 ₺ eder, yani hiçbir rakip basmasa bile set kendini üç turda öder.
İkinci kareyi aldığın anda ilk karenin kirası da 45.000 ₺'den 100.000 ₺'ye çıkar. Benzer bütçeli bir arsa planıyla kıyaslayalım: Ege İncileri'nin iki tapusunu alıp ikisine de Rezidans dikmek 155.000 ₺ tapu ve 160.000 ₺ bina, toplam 315.000 ₺ tutar. Endeks 0'da kiralar 84.000 ve 106.000 ₺, endeks −2'de 59.000 ve 74.000 ₺, +3'te 121.000 ve 154.000 ₺ olur. İki ulaşım karesi ise her durumda iki tane 100.000 ₺'lik kira verir. Endeks 0 civarında ikisi neredeyse başa baştır; fark, birinin sabit, ötekinin oynak olmasıdır.
450.000 ₺ seviyesinde ulaşım açıkça güçlüdür. Üç ulaşım karesi üç ayrı karede 170.000 ₺ toplar. Ege İncileri'nin iki tapusunu Lüks Otel'e çıkarmak 395.000 ₺ tutar ve endeks 0'da 132.000 ile 168.000 ₺ kira verir; ikisi de 170.000 ₺'nin altında. Ege +3'e çıkarsa kiralar 191.000 ve 244.000 ₺'ye yükselir, −2'ye inerse 92.000 ve 118.000 ₺'ye düşer.
Ulaşımın görünmeyen artıları ve eksileri
Artılar
- Endeks riski yok. Kira da değer de sabittir; bölgeler çökerken ulaşım karesi yerinde durur.
- İnşaat masrafı yok. Kira, tapuyu aldığın anda artar; nakdini binaya bağlamazsın.
- Tadilat kartından etkilenmez. Tadilat Zamanı kartı bina seviyesi başına 15.000 ₺ ödetir. Altı bina seviyen varsa 90.000 ₺ gider, ulaşım karelerinden ise hiçbir şey çıkmaz.
- Rotaya yayılmıştır. Üç kare dört çeyreğin üçünde durur (4., 13. ve 25. sıra); rakip rotanın neresinde olursa olsun önünde genellikle bir tanesi vardır.
Eksiler
- Tavanı düşüktür. Ulaşım kirası 170.000 ₺'yi geçemez. Endeks 0'dayken Göreme'de Lüks Otel 240.000 ₺, Bebek Yalısı'nda 870.000 ₺ getirir; endeks yükseldikçe fark açılır.
- Yükselişten pay almaz. Bölgen +3'e çıktığında tapuların hem kirası hem değeri artar; ulaşım karesi bu fırsatı kaçırır.
- Seti tamamlamak şansa bağlıdır. Üç ayrı kareye zarla gelmen ya da takasla alman gerekir. Zar seçimi işini kolaylaştırır, ama rakiplerinden biri tek bir ulaşım karesi alırsa 170.000 ₺ basamağına çıkamazsın.
Hangi durumda hangisini seçmeli?
- Oyunun başında, elinde 370.000 ₺ varken: İlk geldiğin ulaşım karesini almak mantıklıdır, çünkü ikinciyi bulma ihtimalin hâlâ yüksektir. Ama ikinci tur bitmeden başka ulaşım karesi gelmediyse parayı arsaya ve binaya çevir.
- Zaten bir ulaşım karen varsa: İkinciyi mutlaka al. Tek alımla 155.000 ₺'lik kira artışı ve sezon gelirinde 46.500 ₺'lik artış, o fiyata tahtadaki en iyi hamlelerden biridir.
- Bölgeler düşükteyse: Endeksi −1 ya da −2 olan bölgede boş arsa ulaşımdan az kira verir. Böyle bir anda ulaşım ya da binalı bir tapu daha güvenlidir.
- Rakipler ulaşımı paylaştıysa: Tek kare için 150.000 ₺ verme. Aynı parayla ucuz bir tapuya Rezidans dik; endeks 0'da kira neredeyse iki katı olur.
- Nakdin dar ise: Bina dikmeden önce düşün. Borç durumunda önce hisselerin, sonra en ucuz tapuların güncel değerinin %80'iyle bankaya gider; ayrıntısı borç ve iflastan kaçınma yazısında.
Kısacası tek karelik kararda arsa ve bina, set kurabildiğinde ya da bölgeler kötü gittiğinde ulaşım kazanır. Kuralların tamamını nasıl oynanır sayfasında bulabilir, hesabı kendi masanda denemek için hemen bir oyun açabilirsin.
Sık sorulan sorular
Ulaşım karelerine bina dikilebilir mi?
Hayır. Jet Terminali, Yat Limanı ve Helikopter Pisti'ne bina dikilmez. Kiraları yalnızca kaç ulaşım karesine sahip olduğuna göre değişir: bir tane için 45.000 ₺, iki tane için 100.000 ₺, üç tane için 170.000 ₺.
Bölge endeksi ulaşım karelerini etkiler mi?
Etkilemez. Ulaşım karelerinin endeksi yoktur; kiraları da net servete sayılan 150.000 ₺'lik değerleri de sabittir. Endeksi oynatan kartlar ve Borsa karesi yalnızca bölgelerdeki tapuları etkiler.
Rakibim iki ulaşım karesi aldıysa üçüncüyü almalı mıyım?
Çoğu durumda evet. Üçüncüyü sen alırsan rakibin kirası kare başına 100.000 ₺'de kalır, 170.000 ₺'ye çıkamaz. Senin karen 45.000 ₺ getirir ama asıl kazancın rakibin büyümesini durdurmaktır.