Yatırımın Geri Dönüş Süresi: Tapu ve Hisse Kaç Turda Öder?
Bir tapu sana iki yoldan para getirir: bir rakip üzerine geldiğinde ödenen kira ve Başlangıç'tan her geçişinde aldığın sezon geliri. Sezon geliri, sahip olduğun her tapunun o anki kirasının %30'udur. Turda bir rakip ziyareti varsayarsan boş bir arsa yaklaşık 1,9 ile 2,5 turda, Lüks Otel dikilmiş bir tapu yaklaşık 0,7 ile 1,1 turda kendini öder. Bölge endeksi kirayı ve sezon gelirini birlikte büyüttüğü ya da küçülttüğü için bu süreler oyun boyunca değişir.
Geri dönüş süresi nasıl hesaplanır?
Önce bir tapunun bir turda ne getirdiğini bul, sonra maliyeti buna böl:
Tur başına gelir = Kira × (turdaki rakip ziyareti sayısı + 0,30)
Geri dönüş süresi (tur) = Toplam maliyet / Tur başına gelir
- Toplam maliyet = tapu fiyatı + (bina seviyesi × bina maliyeti)
- Kira = arsa kirası × bina çarpanı × (1 + 0,15 × endeks), bine yuvarlanır. Bina çarpanları: boş arsa ×1, Villa ×2,2, Rezidans ×3,8, Lüks Otel ×6
Örnek olarak Alaçatı'yı alalım. Fiyatı 70.000 ₺, arsa kirası 22.000 ₺, bina maliyeti 40.000 ₺; Ege İncileri'nin endeksi 0.
- Boş arsa: tur başına 22.000 + 6.600 = 28.600 ₺; 70.000 / 28.600 ≈ 2,45 tur
- Villa: maliyet 110.000 ₺; kira 22.000 × 2,2 = 48.400, yuvarlanınca 48.000 ₺; 110.000 / 62.400 ≈ 1,76 tur
- Rezidans: maliyet 150.000 ₺; kira 83.600, yuvarlanınca 84.000 ₺; 150.000 / 109.200 ≈ 1,37 tur
- Lüks Otel: maliyet 190.000 ₺; kira 132.000 ₺; 190.000 / 171.600 ≈ 1,11 tur
Hiç ziyaret gelmezse yalnızca sezon geliri kalır: boş Alaçatı 70.000 / 6.600 ≈ 10,6 turda kendini öder. Sezon geliri yavaştır ama kesindir. Sezon gelirinin toplamı, bütün tapuların ve hisse temettülerin toplandıktan sonra bine yuvarlanır. Kiranın nasıl oluştuğunu kira nasıl hesaplanır yazısında ayrıntılı bulabilirsin.
Altı kare için geri dönüş tablosu
Her bölgeden bir kare seçtik. Endeks 0 ve turda bir rakip ziyareti varsayıldı. Hücrelerde önce maliyet / kira, sonra kaç turda ödediği yazıyor.
| Kare | Boş arsa | Villa | Rezidans | Lüks Otel |
|---|---|---|---|---|
| Alaçatı | 70.000 / 22.000 → 2,45 | 110.000 / 48.000 → 1,76 | 150.000 / 84.000 → 1,37 | 190.000 / 132.000 → 1,11 |
| Göreme | 115.000 / 40.000 → 2,21 | 165.000 / 88.000 → 1,44 | 215.000 / 152.000 → 1,09 | 265.000 / 240.000 → 0,85 |
| Kalkan | 150.000 / 52.000 → 2,22 | 215.000 / 114.000 → 1,45 | 280.000 / 198.000 → 1,09 | 345.000 / 312.000 → 0,85 |
| Türkbükü | 210.000 / 76.000 → 2,13 | 295.000 / 167.000 → 1,36 | 380.000 / 289.000 → 1,01 | 465.000 / 456.000 → 0,78 |
| Etiler | 285.000 / 108.000 → 2,03 | 395.000 / 238.000 → 1,28 | 505.000 / 410.000 → 0,95 | 615.000 / 648.000 → 0,73 |
| Bebek Yalısı | 360.000 / 145.000 → 1,91 | 500.000 / 319.000 → 1,21 | 640.000 / 551.000 → 0,89 | 780.000 / 870.000 → 0,69 |
Her satırda soldan sağa gidildikçe süre kısalır, çünkü bina çarpanı eklenen maliyetten hızlı büyür: Alaçatı'da otel maliyeti yaklaşık 2,7 katına çıkarırken kirayı 6 katına taşır. Aşağı inildikçe de süre kısalır; pahalı bölgeler daha hızlı öder, ama boş Bebek Yalısı bile 370.000 ₺'lik başlangıç nakdinin neredeyse tamamını ister.
Endeks süreyi nasıl değiştirir?
Kira çarpanı 1 + 0,15 × endeks olduğu için endeks −2'de kira 0,70 ile, +3'te 1,45 ile çarpılır. Sezon geliri de kiradan hesaplandığı için aynı oranda değişir. Rezidanslı Göreme (maliyet 215.000 ₺) üzerinden bakalım:
| Kapadokya endeksi | Kira | Kaç turda öder | Net servete sayılan değer |
|---|---|---|---|
| −2 (Durgun) | 106.000 ₺ | 1,56 | 172.000 ₺ |
| 0 (Dengede) | 152.000 ₺ | 1,09 | 215.000 ₺ |
| +3 (Zirvede) | 220.000 ₺ | 0,75 | 280.000 ₺ |
Son sütun önemli bir şeyi gösteriyor. Tapular net servete (fiyat + binalar) × (1 + 0,10 × endeks) değeriyle girer. Endeks 0'dayken tapu almak ya da bina dikmek net servetini hiç azaltmaz: nakit gider, aynı tutarda değer gelir. Geri dönüş süresi bu yüzden aslında nakdinin ne zaman kasaya geri döneceğini anlatır. Endeks düşükken bina dikmek ise anında değer kaybettirir: −2'de 50.000 ₺'lik bina net servetine yalnızca 40.000 ₺ ekler.
Tapu mu, bölge hissesi mi?
150.000 ₺ ile Akdeniz Kıyıları'na iki yoldan girebilirsin: Kalkan'ı alırsın ya da bölgeden 5 hisse alırsın. Hisse fiyatı 30.000 + 8.000 × endekstir, yani endeks 0'da 5 hisse tam 150.000 ₺ eder. Hisseler kira getirmez; Başlangıç'tan her geçişte hisse başına 3.000 + 1.500 × endeks temettü öder.
| Akdeniz endeksi | Kalkan: değer | Kalkan: kira / sezon geliri | 5 hisse: değer | 5 hisse: temettü |
|---|---|---|---|---|
| −2 | 120.000 ₺ | 36.000 / 10.800 ₺ | 70.000 ₺ | 0 ₺ |
| 0 | 150.000 ₺ | 52.000 / 15.600 ₺ | 150.000 ₺ | 15.000 ₺ |
| +2 | 180.000 ₺ | 68.000 / 20.400 ₺ | 230.000 ₺ | 30.000 ₺ |
Hisse, endeksin her kademesinde 40.000 ₺ değer kazanır ya da kaybeder; tapu yalnızca 15.000 ₺. Endeks 0'dan +2'ye çıkarsa hisseler 80.000 ₺, tapu 30.000 ₺ kazandırır; −2'ye inerse hisseler 80.000 ₺, tapu 30.000 ₺ kaybettirir. Tapunun asıl üstünlüğü ziyaret kirasıdır: turda bir ziyaretle Kalkan endeks 0'da 2,22 turda öder, 5 hissenin temettüsü ise aynı parayı 10 turda çıkarır. Hissenin üstünlüğü esnekliktir: kendi turunda, zar atmadan önce güncel fiyattan alıp satabilirsin. Tapuyu nakde çevirmenin yolu ise takas ya da borçta güncel değerinin %80'iyle bankaya devirdir.
Her bina seviyesi tek başına ne kadar sürede öder?
Elinde zaten bir tapu varsa asıl soru şudur: bir sonraki bina, getirdiği ek kirayla kaç turda kendini çıkarır? Bina maliyetini kira artışının 1,3 katına bölersin (turda bir ziyaret + sezon geliri, endeks 0).
| Adım | Alaçatı (bina 40.000 ₺) | Bebek Yalısı (bina 140.000 ₺) |
|---|---|---|
| Arsa → Villa | Kira artışı 26.000 ₺; ≈ 1,18 tur | Kira artışı 174.000 ₺; ≈ 0,62 tur |
| Villa → Rezidans | Kira artışı 36.000 ₺; ≈ 0,85 tur | Kira artışı 232.000 ₺; ≈ 0,46 tur |
| Rezidans → Lüks Otel | Kira artışı 48.000 ₺; ≈ 0,64 tur | Kira artışı 319.000 ₺; ≈ 0,34 tur |
Her seviye aynı tutara mal olur, ama getirdiği ek kira bir öncekinden büyüktür. Bu yüzden başladığın inşaatı tamamlamak çoğu zaman yeni bir boş arsa almaktan hızlı karşılık verir. Seviyelerin ayrıntısı inşaat rehberi yazısında.
Ulaşım karelerinde geri dönüş
Prestij Ulaşım karelerinin her biri 150.000 ₺'dir, kira sahip olduğun sayıya bağlıdır ve endeksten etkilenmez. Turda bir ziyaret ve setin tamamından gelen sezon geliriyle:
- 1 kare: 150.000 / (45.000 + 13.500) ≈ 2,56 tur
- 2 kare: 300.000 / (100.000 + 60.000) ≈ 1,88 tur
- 3 kare: 450.000 / (170.000 + 153.000) ≈ 1,39 tur
Bu hesabın sınırları
- Ziyaret sayısı bir varsayımdır. Hesap kaç tahsilat gerektiğini söyler; ne zaman geleceğini zar ve rakiplerin seçimleri belirler. Rakipler her atışta üç seçenekten birini seçtiği için pahalı bir tapudan kaçabilirler.
- Endeks her tur değişir. Tur sonunda rastgele bir bölge bir kademe yükselir, başka bir bölge bir kademe düşer; bazı kartlar bir bölgeyi iki kademe oynatır.
- Bağlanan nakit bir risktir. Ziyaret beklerken nakitsiz kalırsan önce hisselerin, sonra en ucuz tapun güncel değerinin %80'iyle bankaya gider.
- Vergiler ve kartlar hesabı etkiler. Servet Vergisi net servetinin %5'ini ister; tapular da net servete dahildir. Tadilat Zamanı kartı her bina seviyesi için 15.000 ₺ ödetir.
Sayılar oyunun kurallarından gelir ve yalnızca oyun için geçerlidir. Kira ve inşaat kurallarının özeti nasıl oynanır sayfasında. Tabloyu masada sınamak için bir oyun aç ve ilk otelinin kaçıncı turda kendini ödediğini say.
Sık sorulan sorular
Hesaptaki "tur" ne demek?
Senin tahtayı bir kez dolaşıp Başlangıç'tan geçmen. Sezon geliri her geçişte kesin gelir; rakip ziyaretlerinin sıklığı ise zara, oyuncu sayısına ve rakiplerin zar seçimine bağlıdır. Tablolardaki "turda bir ziyaret" bir varsayımdır, gerçek sayı masadan masaya değişir.
Kendi tapuma basmam bir şey kazandırır mı?
Hayır. Kendi tapuna geldiğinde kira ödemez ve kira almazsın. Ama sezon geliri ziyaretlere bağlı değildir: tapu sende olduğu sürece Başlangıç'tan her geçişinde kirasının %30'unu alırsın.
En kısa geri dönüş süresine sahip tapu en iyi yatırım mıdır?
Her zaman değil. Lüks Otelli Bebek Yalısı turda bir ziyaretle bir turdan kısa sürede kendini öder, ama 780.000 ₺ nakit bağlar. O ziyaret gelene kadar kasan boş kalırsa bir kira ya da vergi yüzünden önce hisselerini, sonra tapularını güncel değerinin %80'ine kaybedebilirsin.